Dünyada erkeklerde görülen kanserler içinde akciğer kanserinden sonra en sık yaşam kaybına neden olan prostat kanseri, erken evrede genellikle belirti vermediği için geç fark edilebiliyor.
Ancak prostat kanserinin evresi, hastalığın ne kadar ilerlediğini gösteren ve tedavi planında da kritik rol oynayan önemli bir faktör. İstanbul Okan Üniversitesi Hastanesi Üroloji Uzmanı Prof. Dr. Şükrü Kumsar, “15 Eylül Prostat Kanseri Farkındalık Günü” için konuya dikkat çekti ve önemli bilgiler paylaştı.
Sessiz ilerleyen prostat kanserinde şikayetler genellikle, kitle büyüyüp çevre dokulara baskı yaptığında veya ileri evrede başka doku ya da organlara sıçradığında (metastaz) ortaya çıkıyor. Sık görülen belirtileri arasında; geceleri sık idrara çıkma, ani ve acil idrara çıkma ihtiyacı, idrarı başlatırken ve yaparken zorlanma, idrar akışında azalma, mesaneyi tam boşaltamama hissi, idrarda veya menide kan, ilerlemiş hastalarda kemik-sırt ağrısı, kilo kaybı, bulantı, kusma ve iştahsızlık gibi şikayetler var.
Prostat kanserinde erken tanı için özellikle 40 yaş sonrasında her erkeğin bir üroloji uzmanına başvurması önemli. İstanbul Okan Üniversitesi Hastanesi Üroloji Uzmanı Prof. Dr. Şükrü Kumsar, prostat kanserinden korunmak için domates, brokoli ve lifli gıdaların tüketimine ağırlık verilmesi, işlenmiş gıdalardan uzak durulması gerektiğini söylüyor. Prof. Dr. Kumsar, sigara ve alkolden mümkün olduğunca uzak durmanın, haftada en az 150 dakika yürüyüş yapmanın, yüzmenin ve bisiklet kullanmanın da prostat kanserinden korunmada etkili olduğunun altını çiziyor.
Prostat kanserinde tanı için, koldan alınan kan örneğiyle PSA seviyesi ölçülürken; ayrıca, doktor tarafından rektumdan prostatın büyüklüğü, şekli ve sertliği kontrol edilebiliyor. Ancak kesin tanı, prostattan alınan biyopsi örneklerinin patolojik incelemesiyle mümkün. Prostat kanseri tedavisinde her hasta için ayrı bir yol izleniyor. Tedavi seçimini ise; hastalığın risk düzeyi, aile öyküsü, biyopsi ve muayene sonuçları, yaşam tarzı ve kişisel tercihler, tedaviye bağlı yan etkiler gibi faktörler belirliyor. Cerrahiden radyoterapiye, kanserli hücrelerin dondurulmasından (Kriyoterapi) ses dalgalarıyla tümörün yok edilmesine (HIFU), düşük riskli tümörlerde elektrik akımıyla hücrelerin temizlenmesinden hormon tedavilerine kadar her hasta için farklı tedavi seçenekleri mevcut. Özellikle cerrahi sonrasında hastaların yaşam kalitesine yönelik egzersizler, ilaç tedavileri kalsiyum- D vitamini vb.) ve psikolojik danışmanlık gibi tedaviler de sürecin önemli bir parçası.